Kodi ufulu ndi chiyani

Posachedwapa tinayendera mwana wathu wamkazi ndi banja lake. Kenako ndinawerenga chiganizo m'nkhani yakuti: "Ufulu si kusowa kwa zopinga, koma kutha kuchita popanda chifukwa cha chikondi kwa mnansi wako" ( Factum 4/09/49). Ufulu ndi woposa kusakhala ndi zopinga!

Tamva maulaliki angapo onena za ufulu, kapena taphunzira nkhaniyi patokha. Kwa ine, komabe, chapadera pa mawuwa ndikuti ufulu umakhudzana ndikusiya. Momwe timaganizira ufulu wonse, sizikugwirizana ndi kusiya ntchito. M'malo mwake, kusowa ufulu kumayenderana ndi kusiya ntchito. Timamva kuti tili ndi malire muufulu wathu pamene tizingolamulidwa mokakamizidwa.

Zimamveka ngati izi m'moyo watsiku ndi tsiku:

- Muyenera kudzuka tsopano, pafupifupi 7 koloko!
- Tsopano izi ziyenera kuchitika!
- Kodi mwalakwitsanso chimodzimodzi ndipo simunaphunzire kalikonse?
- Simungathe kuthawa tsopano, mumadana ndi kuchita!

Tikuwona malingaliro awa momveka bwino kuchokera pazokambirana zomwe Yesu adali ndi Ayuda. Tsopano Yesu anati kwa Ayuda amene anakhulupirira mwa iye:

JOH 8,31–36 “Ngati mukhala m’mawu anga, ndinu ophunzira anga enieni, ndipo mudzadziwa choonadi, ndipo choonadi chidzakumasulani.” Iwo anayankha kuti: “Ife ndife mbadwa za Abrahamu ndipo sitinatumikirepo akapolo a munthu aliyense. Munganene bwanji kuti, ‘Mudzamasulidwa’?” Yesu anawayankha kuti: “Indetu, ndinena kwa inu, yense wochimwa ndi kapolo wa uchimo. Kapolo sakhala m’nyumba nthawi zonse, koma mwana amakhala mmenemo nthawi zonse. Chifukwa chake ngati Mwana wakumasulani, mudzakhala mfulu ndithu.” (Johannes 8,31–36).

Yesu atayamba kulankhula za ufulu, omvera ake nthawi yomweyo adakoka uta ndi kapolo kapena kapolo. Kapolo ndiye, ndiye titero, wosiyana ndi ufulu. Amayenera kuchita zambiri, ndi ochepa. Koma Yesu amatengera omvera ake kutali ndi chithunzi chawo chaufulu. Ayudawo adanena kuti anali omasuka nthawi zonse, ngakhale anali dziko lolamulidwa ndi Aroma nthawi ya Yesu ndipo nthawi zambiri anali pansi paulamuliro wakunja komanso ngakhale akapolo asanafike.

Zomwe Yesu adamva mwaufulu zinali zosiyana kwambiri ndi zomwe omvera adamvetsetsa. Ukapolo umafananako ndi tchimo. Yemwe achimwa ndiye kapolo wa tchimo. Aliyense amene akufuna kukhala mwaufulu ayenera kumasulidwa ku tchimo. Yesu akuwona ufulu kumbali iyi. Ufulu ndichinthu chomwe chimachokera kwa Yesu, zomwe zimapangitsa kuti zitheke, zomwe amayimira pakati, zomwe amabweretsa. Pomaliza pa izi ndiye kuti Yesu yemweyo amapatsa ufulu, kuti ndi womasuka. Simungapereke ufulu ngati simumadzimasula nokha. Chifukwa chake ngati timvetsetsa za umunthu wa Yesu, timvetsetsa zaufulu. Ndime yodziwika imatiwonetsa chikhalidwe cha Yesu komanso zomwe ali.

“Mukhale ndi mtima umenewu mwa inu nonse, monga momwe unalili mwa Khristu Yesu; pakuti ngakhale anali m’mafanizidwe a Mulungu, sanachiyese chofanana ndi Mulungu ngati chinthu chokakamizidwa; koma anadzikhuthula (ku ulemerero wake) potenga mawonekedwe a kapolo, pokhala munthu wathunthu, ndi popezeka m’thupi ngati munthu” (Afilipi 2:5-7).

Mbali yaikulu ya umunthu wa Yesu inali kukana udindo wake waumulungu, “anadzikhuthula yekha” ulemerero wake, mwakufuna kwawo kukana mphamvu ndi ulemu umenewu. Iye anataya chuma chamtengo wapatali chimenechi ndipo n’zimene zinam’yenereza kukhala Mombolo, wothetsa, womasula, amene amapangitsa ufulu kukhala wotheka, amene angathandize ena kukhala aufulu. Kukana mwayi umenewu ndi khalidwe lofunika kwambiri la ufulu. Ndinafunika kufufuza mozama mfundo imeneyi. Zitsanzo ziwiri za Paulo zinandithandiza.

"Kodi simudziwa kuti othamanga onse mu mpikisano amathamanga, koma m'modzi yekha ndiye amalandira mphotho? Thamangani, motero, kuti mupambane! Aliyense wofuna kuthamanga mu mpikisano amadziletsa pa chilichonse—kuti alandire korona wosakhalitsa, koma ife kuti tilandire korona wosatha." (1. Korinther 9,24–25).

Wothamanga ali ndi cholinga ndipo akufuna kuchikwaniritsa. Timakhudzidwanso ndi kuthamanga uku ndipo kuchotsedwa ndikofunikira. (Kumasulira kwa Hoffnung für alle kumakamba za kukana m’ndime iyi) Si nkhani ya kukana pang’ono chabe, koma “kudziletsa mu maubale onse”. Monga momwe Yesu anakana zambiri kuti athe kupereka ufulu, ifenso timaitanidwa kuleka zambiri kuti ifenso tipereke ufulu. Tayitanidwa ku njira yatsopano ya moyo yopita ku korona wosavunda, wokhala kosatha; ku ulemerero umene sudzatha kapena kutha. Chitsanzo chachiwiri ndi chogwirizana kwambiri ndi choyamba. Zafotokozedwa m’mutu womwewo.

Kodi sindine mfulu? Sindine mtumwi kodi? Sindinaona Ambuye wathu Yesu kodi? Simuli ntchito yanga mwa Ambuye kodi? (1. Korinther 9, 1 ndi 4).

Apa Paulo akudzifotokoza kuti anali mfulu! Iye akudzifotokoza yekha ngati munthu amene waona Yesu, monga munthu amene amachita m’malo mwa wowombola ameneyu komanso amene ali ndi zotulukapo zooneka bwino kuti asonyeze. Ndipo m’ndime zotsatirazi akufotokoza za ufulu, mwai umene iye, monganso atumwi ndi alaliki ena onse, ali nawo, ndiwo kuti apeze zofunika pa moyo wake mwa kulalikira uthenga wabwino, kuti ali woyenerera kupindula nawo. ( Vesi 14 ) Koma Paulo anakana mwayi umenewu. Pochita popanda, adadzipangira yekha malo, kotero adamva kuti ali womasuka ndipo amatha kudzitcha yekha munthu waufulu. Kusankha kumeneku kunamupangitsa kukhala wodziimira payekha. Anachita lamuloli ndi ma parishi onse kupatula parishi ya ku Filipi. Iye analola kuti anthu a m’derali azisamalira thanzi lake. Komabe, m'chigawo chino, tikupeza ndime yomwe ikuwoneka yachilendo.

“Pakuti pamene ndilalikira uthenga wa chipulumutso, ndilibe chifukwa chodzitamandira, chifukwa ndikakamizidwa; (Ndime 14).

Paulo, monga mfulu, akuyankhula pano zokakamiza, za zomwe amayenera kuchita! Zinatheka bwanji? Kodi wawona mfundo ya ufulu momveka bwino? M'malo mwake ndikuganiza kuti amafuna atibweretsere kuufulu kudzera mu chitsanzo chake. Tiyeni tiwerenge mopitirira mu:

“Pakuti ngati ndichita ichi mwa kufuna kwanga ndili nawo (ufulu) wolandira malipiro; koma ngati ndichita modzifunira, uli ukapitawo umene ndapatsidwa. Malipiro anga ndi otani? Uthenga wachipulumutso, ndiupereka kwaulere, kuti ndisagwiritse ntchito mphamvu yanga yolalikira uthenga wa chipulumutso, chifukwa ngakhale ndili wodziimira payekha (mfulu) kwa anthu onse, ndadzipanga kukhala kapolo wa onsewo. kuti nditeteze ambiri a iwo, koma ndichita zonsezi chifukwa cha uthenga wa chipulumutso, kuti inenso ndigawane nawo.”1. Korinther 9,17–19 ndi. 23).

Paulo adalandira ntchito kuchokera kwa Mulungu ndipo adadziwa bwino kuti adayenera kuchita izi ndi Mulungu; iye amayenera kuti achite izo, iye sakanakhoza kuzembera pa nkhaniyi. Pa ntchitoyi adadziona ngati woyang'anira kapena woyang'anira popanda kudzinenera kuti amulipire. Momwemonso, Paul adapeza danga laulere; ngakhale akukakamizidwa, adawona danga lalikulu la ufulu. Anachotsa chindapusa chilichonse pantchito yake. Anadzipanganso kukhala kapolo kapena kapolo wa aliyense. Anazolowera momwe zinthu zilili; ndi kwa anthu omwe adawalalikira uthenga wabwino. Mwa kulipira kumeneku, adatha kufikira anthu ambiri. Anthu omwe adamva uthenga wake adawona kuti uthengawo sunali mathero mwa iwo wokha, kupindulitsa kapena chinyengo. Ataoneka panja, Paulo ayenera kuti ankawoneka ngati munthu amene nthawi zonse ankapanikizika komanso kuchita zinthu mokakamizika. Koma mkati mwa Paulo sanali womangidwa, anali wodziyimira pawokha, anali womasuka. Zidachitika bwanji izi? Tiyeni tibwerere kwa mphindi pang'ono ku lemba loyambirira lomwe tidawerenga limodzi.

Yesu anawayankha kuti, “Indetu ndikukuuzani, aliyense wochimwa ndi kapolo wa tchimo. Kapolo sakhala m’nyumba nthawi zonse, koma mwana amakhala mmenemo nthawi zonse.” (Johannes 8,34-35).

Kodi Yesu ankatanthauza chiyani ponena kuti “nyumba” apa? Kodi nyumba imatanthauza chiyani kwa iye? Nyumba imasonyeza chitetezo. Tiyeni tikumbukire mawu a Yesu akuti m’nyumba ya Atate wake zipinda zambiri zakonzedwa kwa ana a Mulungu. (Johannes 14)Paulo ankadziwa kuti anali mwana wa Mulungu; sanalinso kapolo wa uchimo. Pa udindo umenewu, anali wotetezeka (wosindikizidwa?). Kukana kwake malipiro a ntchito yake kunamupangitsa kukhala pafupi kwambiri ndi Mulungu ndi chitetezo chomwe Mulungu yekha ndi amene angapereke. Paulo analimbikitsa mwamphamvu ufulu umenewu. Kukana mwayi kunali kofunika kwa Paulo chifukwa mwanjira imeneyi adapeza ufulu waumulungu, womwe unaonekera mu chitetezo chomwe adapeza mwa Mulungu. Mu moyo wake wapadziko lapansi, Paulo adakumana ndi chitetezo ichi ndipo mobwerezabwereza adayamika Mulungu chifukwa cha ichi, akuchifotokoza m'makalata ake ndi mawu... "mwa Khristu" anatero. Amadziwa kwambiri kuti ufulu waumulungu udatheka pokhapokha Yesu atasiya udindo wake waumulungu.

Kusiya kukonda munthu mnzako ndiye mfungulo ya ufulu umene Yesu ankatanthauza.

Izi zikuyenera kumvekanso kwa ife tsiku lililonse. Yesu, atumwi, ndi Akristu oyambirira anatipatsa chitsanzo. Mwawona kuti kusiya kwawo kudzafalikira. Anthu ambiri adakhudzidwa ndikudziwikiratu chifukwa chokonda anzawo. Adamvera uthengawo, adalandira ufulu waumulungu, chifukwa amayang'ana mtsogolo, monga Paulo ananenera:

"...kuti cholengedwacho chidzamasulidwa ku ukapolo wake wa kuvunda ndipo chidzagawana ufulu umene ana a Mulungu adzakhala nawo mu ulemerero. Pakuti tikudziwa kuti cholengedwa chonse chikubuulabe ndi ululu pamene chikuyembekezera kubadwa kwake kwatsopano. Koma osati cholengedwa chokha, komanso ife tokha, omwe tili ndi Mzimu monga zipatso zoyamba, timabuulanso mkati mwathu pamene tikuyembekezera vumbulutso la kulandiridwa kwathu kukhala ana, ndiko kuti, chiwombolo cha miyoyo yathu." (Römer 8,21-23).

Mulungu amapatsa ana ake ufuluwu. Ndi gawo lapadera kwambiri lomwe ana a Mulungu amalandira. Kunyoza komwe ana a Mulungu amavomereza chifukwa cha zachifundo kumalipiriridwa ndi chitetezo, bata, bata lomwe limachokera kwa Mulungu. Ngati munthu alibe chitetezo ichi, ndiye kuti amafuna kudziyimira pawokha, ufulu wobisala ngati kumasulidwa. Amafuna kudziyesa yekha ndipo amatcha ufuluwo. Tsoka lalikulu lomwe lakhalapo kale. Masautso, zovuta ndi zopanda pake zomwe zidadza chifukwa chosamvetsetsa za ufulu.

"Monga makanda obadwa kumene, lakalakani mkaka woyera, woganiza bwino (tingatchule mkaka uwu kuti ufulu), kuti kudzera mwa iwo mukakule kufikira chipulumutso, ngati mwamvadi kuti Ambuye ndi wabwino. Bwerani kwa Iye, mwala wamoyo, wokanidwa ndi anthu koma wosankhidwa ndi Mulungu ndipo ndi wamtengo wapatali kwa Iye, ndipo monga miyala yamoyo, mumangidwe ngati nyumba yauzimu (kumene chitetezo ichi chimagwira ntchito) kuti mukhale ansembe oyera, opereka nsembe zauzimu zovomerezeka kwa Mulungu kudzera mwa Yesu Khristu!" (1. Petrus 2,2–6).

Ngati tikulimbikira ufulu waumulungu, tiyeni tikule mu chisomo ndi chidziwitso ichi.

Pomalizira, ndingakonde kutchula ziganizo ziŵiri za m’nkhani imene ndinapezamo chisonkhezero cha ulaliki uwu: “Ufulu suli kusakhalapo kwa zopinga, koma kukhoza kuchita popanda chifukwa cha chikondi kaamba ka mnansi wako. Aliyense amene amatanthauzira ufulu ngati kusakhalapo kwa kukakamiza amakana kuti anthu azikhala muchitetezo komanso kukhumudwa kwamapulogalamu.

ndi Hannes Zaugg